<-- Powrót

 

 

<-- Dwar Tora

Parszat Bamidbar

(Księga Num) 1,1 - 4,20      

HaSzem rozkazuje Mojżeszowi, aby zrobił spis wszystkich mężczyzn w wieku ponad 20 lat - a więc zdolnych już do służby. Spis wykazał trochę ponad 600.000 mężczyzn. Lewici byli liczeni odrębnie póĽniej, ponieważ ich służba jest wyjątkowa. Ich zadaniem jest transportowanie Przybytku i jego wyposażenia i złożenie ich razem, kiedy naród rozbija obóz. Plemiona Izraela, każde ze swoją flagą, rozmieszczają się wokół Przybytku w czterech sekcjach: od wschodu, południa, zachodu i północy. Ponieważ Lewici są oddzieleni, plemię Józefa dzieli się na dwa: Efraima i Menassego, tak że w sumie były cztery grupy, każda składająca się z trzech plemion. Kiedy naród podróżuje, maszerują oni w porządku podobnym do układu obozu. Dokonuje się formalnej wymiany pomiędzy pierworodnymi i Lewitami. Lewici przejmują zadanie służby w Przybytku, która byłaby sprawowana przez pierworodnych gdyby nie było grzechu złotego cielca. Do dokonania wymiany wykorzystano 22.000 spisanych Lewitów w wieku powyżej jednego miesiąca (chociaż w Przybytku służą tylko Lewici pomiędzy 30 a 50 rokiem życia). Pozostałych pierworodnych synów wykupiono przy pomocy srebra (podobnie jak to się robi i dzisiaj, wykupując pierworodnych). Potomków Lewiego podzielono na trzy główne rodziny: Gerszona, Kehasa i Merariego (poza tym są jeszcze kapłani -"kohanim", specjalna grupa rodziny Kehasa). Potomkowie Kehasa maja nosić Menorę, stół na [chleby pokładne], Ołtarz i Świętą Arkę. Z powodu ich najwyższej świętości Arka i Ołtarz nakrywany jest tylko przez Aarona i jego potomków, zanim Lewici przygotują.

Przykazania z Parszy : Behar i Bechukotaj (poprzedni tydzień)
wg. Tariag Micwot - (613 Przykazań Judaizmu)
w tłumaczeniu Ewy Gordon 
wydawnictwo Pardes Lauder (Fundacja Ronalda S. Laudera)

- Zamów !!

Parszat Behar: (poprzedni tydzień)

1.

Nie [wolno] uprawiać ziemi w [roku] siódmym.
(Lev. 25:4)
Szemita - (Rok Szabatowy) to nadchodzący po każdych sześciu latach rok odpoczynku dla ziemi.

2.

Nie [wolno] wykonywać pracy sadowniczej w [roku] siódmym. (Lev. 25:4)
W Roku Szabatowym.

3.

Nie [wolno] ścinać w [roku] siódmym pędów wyrosłych dziko. (Lev. 25:5)
W Roku Szabatowym nie wolno ścinać ich w taki sposób, jak w innych latach.

4.

Nie [wolno] zbierać owoców drzewa w [roku] siódmym. (Lev. 25:5)
W Roku Szabatowym nie wolno zbierać owoców w taki sposób, jak w innych latach. Trzeba zmienić metodę zbierania, tak, by zademonstrować, że wszystko w tym roku jest bez właściciela.

5.

Przykazanie liczenia siedmiu [okresów] siedmioletnich. (Lev. 25:8)
Po siedmiu okresach siedmioletnich, które liczył Sanhedryn, w pięćdziesiątym roku przypadał Rok Jubileuszowy (Jowel).

6.

Przykazanie dęcia w szofar w Jom Kipur Roku Jubileuszowego. (Lev. 25:9)

7.

Przykazanie uświęcenia Roku Jubileuszowego (Jowel). (Lev. 25:10) Gdy po Roku Szabatowym (Szemita) nadchodził Rok Jubileuszowy (Jowel), ziemia odpoczywała przez dwa lata. W Roku Szabatowym następowało zwolnienie z długów, w Roku Jubileuszowym - uwolnienie niewolników.

8.

Nie będzie się uprawiać ziemi w Roku Jubileuszowym. (Lev. 25:11)

9.

Nie [wolno] ścinać w Roku Jubileuszowym pędów wyrosłych dziko. (Lev. 25:11) W taki sposób, jak w innych latach.

10.

Nie [wolno] zbierać owoców drzew w Roku Jubileuszowym. (Lev. 25:11) W taki sposób, jak w innych latach.

11.

Przykazanie rozsądzania między sprzedającym a kupującym. (Lev. 25:14)

12.

Nie [wolno] oszukiwać w transakcjach handlowych. (Lev. 25:14) Nie wolno oszukać klienta, który jest nieświadomy, co do prawdziwej wartości towaru.

13.

Nie [wolno] oszukiwać żadnego człowieka w słowach. (Lev. 25:17)Nie wolno nikogo obrażać, ranić uczuć, dokuczać, zawstydzać, przypominać mu złe czyny, wołać go przezwiskiem.

14.

Nie [wolno] sprzedawać w Erec Jisrael pola [bez możliwości] odkupienia. (Lev. 25:23) Pole sprzedane na nieokreślony czas, lub „na zawsze” - wracało do właściciela w Roku Jubileuszowym; pole sprzedane na określony czas - wracało po tym określonym czasie.

15.

Przykazanie zwracania ziemi jej właścicielowi w Roku Jubileuszowym. (Lev. 25:24) W Roku Jubileuszowym ziemia i inna własność wracały do właściciela. Gdy ktoś z powodu biedy musiał sprzedać swoją własność, to mógł ją odkupić przed Rokiem Jubileuszowym:
 - pole - po dwóch latach:
 - dom w nie obwarowanym mieście - kiedykolwiek:
 - dom w mieście z murami pochodzącymi z czasów Jozuego - w ciągu roku, ale już nie później.

16.

Przykazanie wykupienia własności do końca roku. (Lev. 25:29) Kto chciał kupić z powrotem własność w obwarowanym mieście, mógł to zrobić tylko w ciągu pierwszego roku. Zob. mc. 340.

17.

Nie [wolno] zamieniać miast lewickich i ich okolic. (Lev. 25:34) Lewici mieli 48 miast (w tym 6 miast ucieczki - zob. mc. 410 ). Każde takie miasto otaczał teren 3000 kubitów, z czego 1000 kubitów było otwartą, nie uprawianą przestrzenią. Pozostałe 2000 kubitów wyznaczone było na pola i winnice. Nie można było zamieniać przeznaczenia tych terenów.

18.

Nie [wolno] oszukiwać w procentach. (Lev. 25:37) Nie wolno pożyczać na procent innemu Żydowi.

19.

Nie [wolno] obarczać niewolnika pracą poniżającą. (Lev. 25:39) Żydowski niewolnik, nawet ten sprzedany przez bet din (mc. 42), mógł wykonywać tylko takie prace, jakie zlecało się wynajętemu robotnikowi. Jedzenie i warunki do spania musiał mieć takie jak jego pan.

20.

Nie będzie sprzedany niewolnik [żydowski] na licytacji niewolników. (Lev. 25:42)

21.

Nie będzie wykonywał [niewolnik żydowski] pracy uciążliwej. (Lev. 25:43) Nie wolno było zlecać mu prac niepotrzebnych, po to tylko, by był zajęty.

22.

Przykazanie zniewolenia niewolnika kanaanejskiego na zawsze. (Lev. 25:46) Nie wolno było uwolnić niewolnika nie-żydowskiego, chyba, że jego pan spowodował u niego nieodwracalną utratę jakiegoś organu (zęba, oka).

23.

Nie [wolno] pozwolić komuś wysługiwać się okrutnie sprzedanym mu niewolnikiem [żydowskim]. (Lev. 25:53) Gdy nie-żydowski właściciel źle traktuje żydowskiego niewolnika, należy temu przeszkodzić. Prawo to stosuje się wtedy, gdy Żydzi mają władzę nad nie-żydowskimi mieszkańcami kraju. Żyd, który sprzedał się w niewolę nie-Żydowi, nie był uwalniany w Roku Szabatowym (Szemita), ale dopiero w Roku Jubileuszowym.

24.

Nie [wolno] oddawać pokłonów na posadzce kamiennej (mozaikowej), nawet przed HASZEM. (Lev. 26:1) Na posadzce pokrytej jakąś dekoracją i nie przykrytej żadną matą, nie wolno oddawać pokłonów (z wyciągnięciem rąk i nóg) nawet przed HASZEM. Taki akt mógłby przypominać bałwochwalstwo. Było to dozwolone tylko w Bet Hamikdasz, bo tam było oczywistym, że jest to przed HASZEM.

Parszat Bechukotaj: (poprzedni tydzień)

1.

Przykazanie [dotyczące ślubowania] wartości [za] człowieka. (Lev. 27:2) Gdy ktoś ślubował złożenie ofiary pieniężnej o wartości człowieka, płacił ustalone ceny. Za osobę w wieku:
 -  od jednego miesiąca do 5 lat: za chłopca 5 szekli, za dziewczynkę 3 szekle
 -  od 5 lat do 20 lat: za mężczyznę 20 szekli, za kobietę 10 szekli
 -  od 20 lat do 60 lat: za mężczyznę 50 szekli, za kobietę 30 szekli
 -  od 60 lat i powyżej: za mężczyznę 15 szekli, za kobietę 10 szekli. Nie były to wartości człowieka jako niewolnika. Pieniądze z tej ofiary szły na remonty Bet Hamikdasz.

2.

Nie będzie się wymieniać [przeznaczonego] na ofiarę. (Lev. 27:10) Jeśli zwierzę zostało przeznaczone na ofiarę, nie zmieniało się jego przeznaczenia i nie używało się go do innych celów.

3.

Przykazanie [dotyczące] zamiany poświęconych na ofiarę, że oba staną się poświęcone. (Lev. 27:10) Gdy ktoś zamienił zwierzę przeznaczone na ofiarę na inne zwierzę, to oba stawały się poświęcone i nie można było używać ich do innych celów.

4.

Przykazanie [dotyczące ślubowania] wartości [za] zwierzę. (Lev. 27:11-12) Gdy ktoś ślubował złożenie ofiary pieniężnej o wartości zwierzęcia, płacił cenę ustaloną przez kapłana. Jeśli zwierzę było poświęcone, a stało się niezdatne na ofiarę, trzeba było dać za nie rekompensatę pieniężną.

5.

Przykazanie [dotyczące ślubowania] wartości [za] dom. (Lev. 27:14) Gdy ktoś poświęcił dom jako ofiarę, a potem on, jego żona, lub jego spadkobiercy chcieli dom wykupić, płacili cenę wyznaczoną przez kapłana, powiększoną o jedną piątą. Gdy dom chciał wykupić ktoś obcy, to nie dodawał jednej piątej ceny.

6.

Przykazanie [dotyczące ślubowania] wartości [za] pole. (Lev. 27:16) Gdy ktoś poświęcił pole jako ofiarę, a potem on, jego żona, lub jego spadkobiercy chcieli je wykupić, płacili cenę wyznaczoną przez Torę: 50 szekli srebrnych za każdy chomer pszenicy, to znaczy za obszar potrzebny do wyhodowania jednego chomeru pszenicy. Chomer to biblijna miara pojemności ok. 229,7 litra.

7.

Nie [wolno] zamieniać poświęconych na ofiarę [zwierząt] z [jednego rodzaju] ofiary na [inny rodzaj] ofiary. (Lev. 27:26)

8.

Przykazanie [dotyczące] cherem (poświęcenia) z własności, w Erec Jisrael. (Lev. 27:28) Gdy ktoś ślubował coś ze swojego majątku jako cherem, a było to bez sprecyzowania na jaki cel, to rzecz ta stawała się własnością kapłana, który miał wtedy dyżur w Bet Hamikdasz. Nie można było tej rzeczy wykupić, ani odzyskać w Roku Jubileuszowym. Samo słowo cherem oznacza „zniszczony”. Ale por. mc. 359.

9.

Nie będzie się sprzedawać pola [ofiarowanego jako] cherem. (Lev. 27:28)

10.

Nie wykupisz pola [ofiarowanego jako] cherem. (Lev. 27:28) Jeśli cherem miał określony cel, to można go było wykupić, dodając 20 procent ceny.

11.

Przykazanie [wydzielenia] dziesiątej części [z ilości] zwierząt czystych [urodzonych] w ciągu całego roku. (Lev. 27:32) Każde dziesiąte ze stada: z krów, owiec i kóz.

12.

Nie [wolno] wykupić dziesięciny ze zwierząt. (Lev. 27:33) Dziesięcinę należało zjeść w Jerozolimie, jeśli miała defekt - można ją było zjeść gdzie indziej.

 

Pierwsza księga proroka Samuela 20,18 - 20,42

Oczywistym powodem czytania tej haftory wtedy, kiedy Szabat przypada na dzień poprzedzający Rosz Chodesz (początek nowego miesiąca)jest to, że w pierwszym jej wierszu wspomniany jest dzień następny jako Rosz Chodesz. Epizod ten miał miejsce po tym, gdy król Saul zdecydował się zabić młodego Dawida, który był jego zięciem. W ten sposób chciał on zapobiec upadkowi swojej władzy królewskiej i przekazać ją swojemu synowi Jonatanowi. Jednakże Jonatan, następca tronu, był dobrym przyjacielem Dawida i pragnął uchronić go od śmierci, nawet za cenę utraty w przyszłości tronu. Haftora opowiada o zawartym przez nich tajnym układzie i o tym, jak Jonatan ostrzegł Dawida przed grożącym jego życiu niebezpieczeństwem za pomocą ustalonego pomiędzy nimi znaku.

 

Pytania


1.

Dlaczego Żydowski Naród tak często był liczony ?

Odpowiedź

2.

Jaki był minimalny wiek zdolności do służby wojskowej ?

Odpowiedź

3.

Jaki dokument mieli przy sobie ludzie wtedy, gdy byli spisywani ?

Odpowiedź

4.

Co decydowało o kolorze flagi plemion Izraela ?

Odpowiedź

5.

W jaki sposób Żydzi za czasów Mojżesza przestrzegali "techum Szabbos", czyli zakazu podróżowania podczas Szabatu na odległość większą niż 2000 "amos" ?

Odpowiedź

6.

Jaki znak był dany dla wyruszenia obozu w drogę?

Odpowiedź

7.

Jaka była całkowita liczba wynikła z przeliczenia wszystkich członków 12 plemion ?

Odpowiedź

8.

Dlaczego synów Aarona nazwano "synami Aarona i Mojżesza" ?

Odpowiedź

9.

Kto był najstarszym synem Nadawa ?

Odpowiedź

10.

Jakie dwie postacie z Megillat Ester wspomina Raszi w Parszy na ten tydzień ?

Odpowiedź

11.

Dlaczego Lewici otrzymywali "ma'aser riszon" ?

Odpowiedź

12.

Dlaczego Lewici zostali wybrani do służenia w "Ohel Mo'ed" [Namiocie Zgromadzenia] ?

Odpowiedź

13.

Wymień pierwszego w historii potomka Lewiego, który został policzony jeszcze jako dziecko?

Odpowiedź

14.

Kto towarzyszył Mojżeszowi podczas liczenia Lewitów ?

Odpowiedź

15.

Dlaczego tak wielu członków plemienia Ruwena poparło Koracha w jego kampanii przeciwko Mojżeszowi ?

Odpowiedź

16.

Dlaczego tak wielu potomków plemion Jehudy, Issachara i Zewulona stało się uczonymi w Torze ?

Odpowiedź

17.

W 39 wierszu trzeciego rozdziału Tora stwierdza, że całkowita liczba Lewitów wynosiła 22.000. Dlaczego Tora, jak się wydaje, ignoruje 300 Lewitów ?

Odpowiedź

18.

Pierworodni z Żydowskiego Narodu zostali wykupieni za pięć szekli od głowy. Dlaczego za pięć szekli ?

Odpowiedź

19.

W jakim wieku człowieka uznaje się za posiadającego pełnię sił ?

Odpowiedź

20.

Kiedy obóz gotowił się do drogi, to do kogo należało nakrycie naczyń Przybytku w przygotowaniu do transportu ?

Odpowiedź

 

 

Odpowiedzi


1.

1,1 - Ponieważ byli bardzo drodzy dla Ha-Szem.

Pytanie

2.

1,3 - Wiek dwudziestu lat

Pytanie

3.

1,18 - Mieli przy sobie świadectwa urodzenia zaświadczające ich rodowód według danego pokolenia.

Pytanie

4.

2,2 - Kolor flagi każdego plemienia odpowiadał kolorowi kamienia tego plemienia na napierśniku arcykapłana.

Pytanie

5.

2,2 - Ha-Szem rozkazał im obozować w odległości nie większej niż 2000 "amos" od Namiotu Zgromadzenia ("Ohel Moed"). Gdyby obozowali dalej, to nie wolno by im było chodzić podczas Szabatu do Namiotu Zgromadzenia.

Pytanie

6.

2,9 - Obłok nad Namiotem Zgromadzenia (Ohel Mo'ed) przesuwała się, a kapłani (kohanim) dęli w trąby.

Pytanie

7.

2,32 - 603,550.

Pytanie

8.

3,1 - Ponieważ Mojżesz nauczył ich Tory, a więc jest tak, jak gdyby to on sam ich urodził.

Pytanie

9.

3,4 - Nadaw nie miał dzieci.

Pytanie

10.

3,7 - Bigsan i Seresz.

Pytanie

11.

3,8 - Ponieważ Lewici służyli w Przybytku w imieniu wszystkich innych, otrzymywali dziesięcinę jako zapłatę.

Pytanie

12.

3,12 - Ponieważ Lewici nie brali udziału w grzechu złotego cielca. Zostali zatem wybrani, aby zastąpili tych pierworodnych, którzy zgrzeszyli i z tego powodu stali się niezdolni do tej służby.

Pytanie

13.

3,15 - Córka Lewiego Jochewed urodziła się kiedy Żydzi wchodzili do Egiptu; jest zatem policzona jako jedna z siedemdziesięciu ludzi, którzy wchodzili do Egiptu.

Pytanie

14.

3,16 - Ha-Szem.

Pytanie

15.

3,29 - Plemię Ruwena obozowało w pobliżu Koracha i dlatego miał on na nich zły wpływ. Uczy nas to, że powinno się unikać przebywania w pobliżu grzeszników.

Pytanie

16.

3,38 - Plemiona Jehudy, Issachara i Zewulona obozowały w pobliżu Mojżesza i dlatego miał on na nich dobry wpływ. Uczy nas to, że powinno się szukać towarzystwa sprawiedliwych.

Pytanie

17.

3,39 - Każdy Lewita służył aby wykupić pierworodnego z Żydowskiego Narodu. Ponieważ 300 Lewitów było pierworodnymi, więc oni sami wymagali wykupienia i nie mogli wykupić nikogo innego.

Pytanie

18.

3,46 - Jako odkupienie za sprzedaż pierworodnego syna Racheli, Józefa, którego bracia sprzedali za pięć szekli (20 sztuk srebra).

Pytanie

19.

4,2 - W wieku pomiędzy 30 a 50 rokiem życia.

Pytanie

20.

4,5 - Do kapłanów ("kohanim").

Pytanie